Προβιοτικά για τη πρόληψη της σχετιζόμενης με τα αντιβιοτικά διάρροιας (AAD)

Η λέξη προβιοτικά προέρχεται από τα ελληνικά, και σημαίνει «υπέρ της ζωής». Αντίθετα, η λέξη αντιβιοτικά μεταφράζεται «κατά της ζωής».1

Επομένως, δεν πρέπει να προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι υπάρχουν σημεία όπου τα προβιοτικά και τα αντιβιοτικά διασταυρώνονται.

Τα αντιβιοτικά μπορούν να σώσουν τη ζωή σας όταν έχετε προσβληθεί από βλαβερά βακτήρια και θα πρέπει να λαμβάνονται σύμφωνα με τη συνταγή γιατρού. Αλλά μία από τις συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες των αντιβιοτικών είναι η διάρροια και η ναυτία. Αυτό συμβαίνει επειδή τα αντιβιοτικά έχουν σχεδιαστεί για να εξουδετερώνουν τα παθογόνα βακτήρια που προκαλούν νόσο. Ωστόσο, ταυτόχρονα, μπορούν επίσης να καταστρέψουν ορισμένα από τα ωφέλιμα βακτήρια του πεπτικού συστήματος, διαταράσσοντας την ισορροπία του μικροβιώματος και επιτρέποντας τον πολλαπλασιασμό των βλαβερών βακτηρίων.2,3 Περίπου το 5-35% των ατόμων που λαμβάνει αντιβιοτικά υποφέρει από AAD.4 Επιπλέον, εάν τα αντιβιοτικά χορηγούνται για περισσότερο από τρεις ημέρες, ο κίνδυνος AAD διπλασιάζεται.4

 

Επαναφέροντας την ισορροπία

Τα προβιοτικά συμπληρώματα μπορούν να βοηθήσουν στην ομαλοποίηση του μικροβιώματος του εντέρου, διασφαλίζοντας ότι υπάρχει μία υγιής ισορροπία ανάμεσα στα «ωφέλιμα» και τα «βλαβερά» βακτήρια.1,3 Τα προβιοτικά βακτήρια μπορούν να σας προστατεύσουν με πολλούς τρόπους. Για παράδειγμα, μπορούν να αλληλεπιδράσουν και να υποστηρίξουν τον βλεννώδη φραγμό του εντέρου σας, που σας προστατεύει από τη λοίμωξη.5 Ακόμα, μπορούν να ανταγωνιστούν παθογόνους μικροοργανισμούς και να τους στερήσουν ζωτικές θρεπτικές ουσίες,6 σταματώντας την εξάπλωσή τους.

 

Η AAD σε ενήλικες

Μία ανάλυση πολλών κλινικών μελετών – στις οποίες συνολικά συμμετείχαν 11.811 συμμετέχοντες – έδειξε ότι η χορήγηση προβιοτικών μείωσε τον κίνδυνο προσβολής από AAD κατά 42% συγκριτικά με τα άτομα που έλαβαν εικονικό φάρμακο.7 Μία άλλη ανασκόπηση έδειξε ότι η λήψη προβιοτικών για τη σχετιζόμενη με το Clostridium difficile διάρροια (CDAD) – ένας σοβαρός τύπος AAD8 – μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης της κατάστασης κατά 66%.9

 

Η AAD σε παιδιά

Η AAD δεν είναι τόσο συχνή στα παιδιά όσο είναι στους ενήλικες, αν και εξακολουθεί να υπάρχει κίνδυνος. Περίπου το 11% των παιδιών που λαμβάνει αντιβιοτικά αναπτύσσει διάρροια.10

Η σύσταση του μικροβιώματος στα παιδιά διαφέρει σε σχέση με τους ενήλικες. Περίπου το 90% των βακτηρίων στο έντερο του νέου παιδιού προέρχεται από το γένος Bifidobacterium, συγκριτικά με μόνο το 5% στους ενήλικες.11 Ως εκ τούτου, όταν δίνονται προβιοτικά σε παιδιά μικρής ηλικίας, ίσως είναι καλύτερο να επιλέγεται συμπλήρωμα διατροφής που περιέχει bifidobacteria.

Η λήψη προληπτικών μέσων είναι σημαντική καθώς η AAD μπορεί να προκαλέσει την πρόωρη διακοπή της θεραπείας. Μπορεί επίσης να συμβάλλει σε χαμένες ημέρες από το σχολείο ή το νηπιαγωγείο και, κατά συνέπεια, στο να χαθούν εργάσιμες ημέρες για τους γονείς και τους φροντιστές.12

 


Βιβλιογραφία

1. Jungersen M, et al. Microorg. 2014;(2):92-110
2. Mayo Clinic. ‘Antibiotic-associated diarrhea.’ Available at: http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/antibiotic-associated-diarrhea/basics/causes/con-20023556. Accessed June 2016
3. Johnston B, et al. Coch Database of Syst Rev. 2011:11; Art. No.: CD004827. DOI: 10.1002/14651858.CD004827.pub3
4. McFarland LV. Fut Microbiol 2008;3(5):563-78
5. Conlon M & Bird A. Nutrients. 2015:7;17-44
6. Travers A, et al. J Parasitology Res. 2011; Art.ID 610769. doi:10.1155/2011/610769
7. Hempel S, et al. JAMA. 2012;307:1959-1969
8. Hickson M. Therap Adv Gastroenterol. 2011;4(3):185-197
9. Johnston B, et al. Ann Intern Med. 2012;157(12):878-888
10. Surawicz CM. J Pediatric Gastroenterol Nutr. 2003:37;2-3
11. Rogelj I. Zbornik s kakovostjo do učinkovitosti. Lek, 2014.
12. Fox MJ, et al. BMJ Open. 2015:5;e006474 doi:10.1136/bmjopen-2014-006474